Categorie archief: Geen categorie

Lopen en fietsen in boeken – #50books

image

Ik ben niet zo’n sporter. De combinatie van sport met een bewegingsloze activiteit als lezen is voor mij bijna onmogelijk. Een boek als de Renner van Tim Krabbé laat mij koud. Net als de Mont Ventoux van Bert Wagendorp waarmee lezers op dit moment wegrennen.

Geef mij maar de combinatie van het wandelen met de natuur. Zoals in het Natuurdagboek van Nescio. In dit boek maakt hij prachtige wandelingen tussen Amsterdam, Naarden, Hilversum, Breukelen en Vinkeveen. Ook pakt hij hier regelmatig de fiets. De activiteit van het wandelen of fietsen staat hier niet voorop. Meer de natuur die hij onderweg ziet.

Het staat gelijk met het peddelen dat Paul Theroux in zijn Gelukkige eilanden doet tussen de eilanden in de Stille Oceaan, het wandelen van Jan Blokker jr. op zijn voettocht naar Rome of het fietsen van Ilja Leonard Pfeiffer op zijn fietsrit naar Rome.

De laatste is niet-sportief en rijdt op een in de haast gekochte tweedehands racefiets. Sporten in de meest ultieme vorm: onvoorbereid en op een stukkende fiets. Het reisdoel is belangrijker dan de manier waarop hij er komt. Tegelijkertijd geniet ik van de ontberingen en de overwinningen.

Komkommer uit moestuin

image

De komkommerplant in de moestuin heeft de eerste verse komkommer opgebracht. Hij was groot genoeg om verorberd te worden. Zo hebben wij vanavond onze tanden gezet in de kleine komkommer. Hij smaakte minder waterig dan we gewend zijn uit de winkel.

De struik zit vol met nieuwe vruchten. Nog niet zo groot als de eerste komkommer. En soms ook behoorlijk krom. Die onvolkomenheden zie je niet in de schappen van de supermarkt. De kleine en kromme komkommers komen vermalen terecht in de salade of krijgen een plekje in het zuur van de augurkenpot..

Geduld – #WOT

image

Geduld is iets dat je nooit genoeg hebt. Maar het zou verschrikkelijk zijn als je er teveel van had. De wetenschap dat je te weinig geduld hebt, vertelt dat je bewust bent van de waarde van geduld. Want als je teveel geduld hebt, verandert het in een saai en lang wachten dat nergens goed voor is.

Geduld is vooral de tegenhanger van ongeduld. Het wordt dan ook vooral in die zin gebruikt: even geduld a.u.b. De tijd nemen iets te laten bezinken en even rustig na te denken. Het kan ook best helpen eerst rustig na te denken voordat je iets doet. Dat kan heel veel tijd schelen, terwijl het ongeduld dringt, helpt nadenken juist sneller klaar te zijn.

Geduld vraagt altijd iets van je. Het gevoel zegt: doorgaan. Ik vermoed dat dit diepgeworteld in de mens zit. Even gas terug nemen, nadenken en dan doen. Het helpt echt om weer verder te komen. Ik merk dat zelf. Als je even gaat stilstaan, kun je straks veel harder rennen. Ik ben ervan overtuigd.

Dat laat Jochem Myjer ook zien in zijn nieuwste theatershow Even geduld a.u.b. Hoe het lichaam je op je plaats zet. Even pas op de plaats. Even geduld.

Volle maan – #wot

image

Meestal sta ik niet stil bij de volle maan. Maar dan zie ik hem ineens bij het uitlaten van de honden. De dagen ervoor zag ik hem langszaam aan opzwellen. En nu is hij helemaal tot een ronde cirkel gevormd. Niks meer op aan te merken, niet meer een hap eruit, maar mooi rond.

De maan speelt een grote rol in Sinterklaasgedichten. In de poezie komt de maan beduidend minder voor. Het mooiste gedicht van de maan dat ik ken, is ‘Herinnering’ van Elisabeth Eybers in het Afrikaans.

As kind het ‘k eens die maan se ronde skyf
langsaam sien uitswel bo die silwer vlei
om saggies soos ‘n seepbel weg te dryf
en tussen yl popliere in te gly.

Een mooiere maansopkomst ken ik niet. Het lyrisch ik vergelijkt de maan zo prachtig met een zeepbel van het bellenblazen. Tussen de bomen komt hij op en drijft langzaam weg. Erg mooi die vergelijking. Het beeld is herkenbaar. De opkomst van de maan verrast altijd. Het mooiste is als de maan de zon afwisseld.

In de tijd dat ik ‘s morgens vroeg kranten bezorgde kon ik heel intens in het halfduister van de ochtend genieten van de volle maan. Of als de hemel helemaal helder is en de maan zijn schaduwen werpt. De schaduw valt altijd anders dan overdag en dat levert verrassende gezichten. De zon kan dat beeld niet overtreffen. Dan zou ik naar buiten willen gaan en lekker in het maanlicht een boek willen lezen. Misschien wel de dichtbundel van Elisabeth Eybers.

Lezen in andere talen – #50books

image

Het lezen van boeken in andere talen leidt bij mij altijd tot informatieverlies. Bij het lezen van een roman in het Engels of Duits mis ik meer dan ik wil. Daarom lees ik literatuur het liefst in mijn moedertaal. Bij poezie is het een ander verhaal. Niets mooiers dan een gedicht te lezen in de eigen taal. Betekenis vervult in gedicht een andere functie.

Ik herinner mij een gedicht over een sneeuwvogeltje in het Spaans. De dichteres droeg het zelf voor in een Dode Dichtersalmanak van lang geleden. Ik kon er geen woord van verstaan, maar de klanken vormden al een adembenemend vers. Zeker ook omdat de dichteres het zelf voordroeg. De klanken gaven het gedicht zijn eigen betekenis en maakten zo poezie.

Afrikaanse poezie
De grote ontdekking tijdens mijn studie was de ontdekkingstocht door de Afrikaanse poezie met Gerrit Komrij. Zijn bloemlezing gaf mij een inkijk in een taal die vertrouwd en vreemd tegelijk klinkt. Ik kende het werk van de dichteres Elisabeth Eybers al. Prachtige poezie, dat in klank en expressie het Nederlands ver overtreft. De bloemlezing van Komrij bracht nog veel meer mooie poezie.

Vanuit die kennismaking en een jaar later mijn ontmoeting met Etienne van Heerden, leerde ik ook andere elementen uit het Afrikaans. Zoals de prachtige muziek van Koos Kombuis, Gert Vlok Nel en Johannes Kerkorrel. De liedjes in het Afrikaans zijn heerlijk om naar te luisteren.

Dickinson
Hetzelfde gevoel heb ik bij de poezie van Emily Dickinson of het lezen van de Canti uit Dantes Divinia Commedia. Ik beheers het Italiaans niet, maar bij het lezen van de tekst, proef ik het spel met de taal en de klank. Dan werkt het soms in het voordeel dat je de taal geen betekenis kunt geven. Op die manier luister je alleen maar naar de klank, een aspect dat vaak verloren gaat door de betekenis.

Keri Hulme in het Duits
Een speciale band heb ik met het Duits. Ik had een tijdje een Duits vriendinnetje. Ze woonde in Berlijn. Een klein eindje van haar huis was een boekwinkeltje waar de boeken spotgoedkoop waren. Ik kon het niet laten wat aan te schaffen voor een paar mark. Zo maakte ik kennis met enkele hedendaagse schrijvers en kocht ik een paar klassiekers voor zachte prijsjes.

Ik merkte wel dat het lezen meer van mij vroeg dan het lezen van een tekst in het Nederlands. Ik kreeg aan het eind van onze relatie een Duitse vertaling van Keri Hulmes Kerewin. Ze vond het boek wel op onze relatie slaan. Ik nam het dankbaar in ontvangst, maar heb het nooit gelezen. Ik vind het een beetje dubbel om een boek uit Nieuw-Zeeland in het Duits te gaan lezen, terwijl de Nederlandse vertaling overal voor het oprapen ligt. Maar zelfs aan het Nederlands heb ik mij (nog) niet durven wagen.

Kerstbrood

image

Het stuk kerstbrood ligt op de natte straat. De vroege avond is gevallen. Het is aardedonker. In de verte licht het sportveld nog iets van de horizon. Een auto komt aangereden en werpt zijn schijnwerpers over het stuk brood. Het is nog niet ontdekt door meeuwen of kauwtjes. De stukjes noot en rozijnen zijn duidelijk zichtbaar in de dikke plak kerststol die op de straat ligt. Het is zelfs te zien dat het brood luchtig is.

Geen boter of poedersuiker zit erop, wel een stukje spijs in het midden van het stuk brood. De auto nadert de brug en daarmee het stuk brood. De koplampen stuwen omhoog door de drempel waar de auto oprijdt. Het gevaarte nadert de kerststol. Precies naast de band blijft het stukje brood liggen.

image

Een andere auto komt er vlak achteraan. De lichten schijnen op de kerststol. Rozijnen en spijs liggen klaar geofferd te worden. De banden naderen. Plats daar verdwijnt het stuk brood onder de autoband. Zo plat als een dubbeltje.

Als het ochtendlicht op deze kerstmorgen schijnt, is de ravage nog beter te zien. Het verschil tussen weg en brood is nagenoeg weg. Elke hap ligt opgeschrokt tussen de steentjes van het asfalt. Een meeuw krijst laag over de weg. Het vrolijk kerstfeest zal hij echt ergens anders moeten zoeken.

Deur – #WOT

image

Open deur

De deur staat altijd open, las hij. Dat is een open deur, dacht hij. De deur stond hoogstens op een kier. Dat deed de deur toe. Geen houden meer aan, want voor hem ging geen deur meer open. Daar was het gat van de deur. Hij voelde zich een deur. Niemand vindt het leuk het deurtje te krijgen.

Misschien was het ook zijn fout. Hij klopte niet aan de deur waar hij in wilde. Meestal bleef hij dralen. Elke andere kerel kreeg een voet tussen de deur. Voor hem viel de deur altijd voor zijn neus dicht. Hij vroeg vrienden om raad maar dat was aan een dovemans deur geklopt.

Zo stond hij voor een gesloten deur een dag later. Er staan nog genoeg deuren voor mij open, dacht hij. Hij hoopte op een zilveren hamer om ijzeren deuren te verbreken. Hij kon immers best een deurtje opengooien. Maar het ging zijn deur voorbij.

Unboxing boekenpakket Gerrit Komrij

Op internet worden we doodgegooid met zogenaamde Unboxing video’s. Het begon met het uitpakken van hightech gadgets voor de camera. Het filmpje kwam dan terecht op youtube waarna alle geeks het konden bekijken.

Daarna ontstond snel een devaluatie van dit soort video’s. Iedereen doet het. Het is tegenwoordig erg populair bij de beautybloggers die een pakketje bestellen – al dan niet uit Amerika – en voor de webcam uitpakken.

Ik kreeg deze week een indrukwekkend pakket boeken van Robert de Swaan Arons uit Frankrijk. Daarom heb ik een unboxing video gemaakt, waarbij ik de tas met bibliofiele boeken uitpak voor de camera.

Ik ben helemaal gelukkig met de prachtige boeken en ben nog herstellend van de verbazing. Nu nog alles gaan lezen, wat weer een nieuwe verbazing zal opleveren. Ik overweeg om de boeken afzonderlijk te gaan bespreken. Dus wie weet, komt er nog meer.

De vieze man

‘De vieze man.’Ik wees naar het scherm waar Kees van Kooten op stond in de bekende vermomming van de vieze man. ‘Ronselaar studentes weer actief’ stond bij de foto. Het was de kop van een artikel in Ad Valvas. In de damestoiletten van de universiteit hingen briefjes waarin een man gratis inwoning aanbood. Het moesten wel mooie meisjes zijn die reageerden. Over eventuele tegenprestaties zweeg het briefje. Misschien was kijken genoeg.

Ik deed de vieze man na. ‘Ken je dat gevoel’, zei ik met een Haags accent op fluistertoon. ‘Dat je met je benen zo van een paal afglijdt?’ Hij keek me verbaasd aan. ‘Dat gevoel van ballen in de buik.’ De fluisterstem kwam nu vanachter mijn huig. Mijn collega keek mij nog verbaasder aan. Dergelijke taal was hij niet van mij gewend.

‘Dat is Kees van Kooten, van Van Kooten en De Bie.’ Daar had hij inderdaad weleens van gehoord maar in de eerste helft van de jaren ’90 was hij te jong geweest. Zodoende kreeg het duo niet de kans te beklijven bij hem. Ik zocht het fimpje van de lantaarnpaal op. Zondagavond. Mijn ouders gingen om 8 uur naar bijbelkring. Broertje en zusje op bed. De televisie stiekem aan en de twee namen met mij de week even door.

Ik besefte dat ik nog even mocht genieten van het toetje uit een gouden televisietijdperk. Zo’n tweetal als Kees van Kooten en Wim de Bie is er niet meer geweest. Wat zij deden, was revolutionaire televisie in alle eenvoud. Bij het ondergaan van die zon, mocht ik nog even aan het strand meekijken. Al was het stiekem. Vieze mannen loerden overal. Dan moest hij ineens uit omdat mijn moeder haar bijbeltje vergeten was of de concordantie.

Ik dacht terug aan de uitzending van Van Kooten en De Bie dit voorjaar. Een terugblik. De Bie vertelde hoe hij in een winkel stond en een vader met zijn dochter trof. Het kind was een jaar of 20. ‘Dat is De Bie van Van Kooten en De Bie’, zei de vader. Het meisje keek hem aan met een verbaasde blik. Net zo’n verbaasde blik als mijn collega. ‘Dat is goed’, zei De Bie. ‘Straks weet niemand meer wie we waren. Zo hoort het ook bij televisie’.

De foto van de Vieze man bij het bericht in Ad Valvas was duidelijk van iemand die geen binding had met het lezerspubliek van Ad Valvas. Het merendeel is namelijk student, onder de 20 jaar en weet helemaal niks van Van Kooten en De Bie. Ze zullen even glazig kijken naar de man met het vette haar als de rest van hun generatiegenoten.

Deze week vond ik bij de uitverkoop van de bibliotheek een dvd met fragmenten van Van Kooten en De Bie. Van geilneef tot naaimachine, heet het. Dat verwijst naar een ouder deel van hun oeuvre. Een deel dat ik ook nog niet ken. Hier zag ik beelden die ik niet eerder zag. De regelneef, een man die de toeziet op de naleving van regels. De geilneef die de hele dag geil is en een knoop in zijn geslachtsdeel krijgt. Bij elke vrouw die hij ziet, krimpt hij ineen.

Misschien was de geilneef nog een leukere foto geweest bij het bericht. Een afbeelding van de geilneef. Het tongetje dat snel naar buiten gaat bij het zien van een vrouw, als een adder. Elk moment kan hij toeslaan. Maar dan praat ik ook over iets dat voor mijn tijd is.

Zuidas in de nesten

image
Het grote plein voor het station Amsterdam Zuid telt 2 bomen. De bast is gehavend. In de winter ziet het er nog troostelozer uit. Zeker als de regen toeslaat. Dan blijft er weinig over van de natuur tussen al het gepolijste natuursteen.

Ineens vielen mij vandaag de nestkastjes op die in de boom hangen. Van boven hebben de kastjes puntdakjes. 3 gaten vertellen dat vogels hier een vrije vestingplaats hebben. Ze vallen niet zo op tegen de groene bast van de boom.

Zou een vogel hier met plezier schuilen? De regen druilt mijn haar nog natter en ik vraag me af waarom een vogel hier een nest zoekt. De bosjes verderop bij de spoordijk zouden meer moeten aanspreken.

De initiatiefnemer dacht blijkbaar aan psalm 84, waarbij de dichter zingt over de mus die een veilig huis vindt in het ‘kunstig nest’ bij ‘uw altaren’. De Zuidas geldt net zo goed als een altaar. Weliswaar voor een andere god, maar het nest is er kunstig genoeg voor.