image

De andere kant van de biografie over Steve Jobs

Biograaf Walter Isaacson besteedt in zijn biografie over Steve Jobs ook aandacht aan de mindere kanten van Steve Jobs: zijn woede-uitbarstingen en het genadeloos neerhalen van mensen. Het gevoel dat de Apple-oprichter heeft voor een product, lijkt afwezig te zijn als mensen niet doen wat hij voor ogen heeft. Hij kan ze dan diep kwetsen en veel pijn doen.

Als een goede biograaf betaamt, zoekt Walter Isaacson naar een reden voor dit gedrag. Het meedogenloos eerlijk zijn van Steve Jobs ligt bij het streven naar perfectie. Bovendien leidt het vaak weldegelijk ergens toe.

Tientallen collega’s die Jobs het meest heeft gekwetst, beëindigen hun opsomming van horrorstory’s met de opmerking dat hij hun dingen heeft laten doen waarvan ze nooit hadden kunnen dromen dat die konden. (671)

Het is wat softwareontwerper Bud Tribble het ‘reality distortion field’ noemt. Het moedwillig trotseren van de werkelijkheid om daarmee mensen tot grootse daden te krijgen. Dat begint al als hij Stephen Wozniak vraagt mee te helpen bij het ontwerpen van een spelletje voor Atari.

Volgens Jobs moest het project binnen vier dagen klaar zijn, terwijl de meeste technici maanden nodig hebben voor zo’n ontwerp. Een onmogelijke deadline die Jobs zelf gesteld heeft. Het lukt Wozniak. Hij weet zelfs het aantal gebruikte chips tot een minimum te beperken. Hetzelfde gebeurt bij het ontwerp en de bouw van de Apple II, waarvan overigens bijna zes miljoen zijn verkocht.

Dat verdraaien van de werkelijkheid gaat heel ver bij Steve Jobs. Hij doet hetzelfde als hij hoort dat er bij hem kanker is geconstateerd. Hij wil zich aanvankelijk niet hiertegen laten behandelen en meent dat hij het zelf kan bestrijden met een fruitdieet.

Het ontkennen van de kanker, haalt het echter niet weg. Het anders zo effectieve ‘reality distortion field’ maakt het probleem alleen maar groter. De aanname dat hij dingen met zijn wil kan beïnvloeden, werkt hier niet. Als hij geopereerd wordt, zien de artsen dat de kanker is uitgezaaid:

Hadden ze negen maanden eerder geopereerd, dan waren ze de uitzaaiing mogelijk voor geweest, hoewel ze dat nooit zeker kunnen weten. (546)

Dat is de keerzijde van een karakter dat hem vaak vooruit had geholpen. Het focussen op dingen en ontkennen van dingen die er zijn, het ‘reality distortion field’ lijkt dit keer de ziekte alleen maar te verergeren. De loop van de geschiedenis loopt zoals ze loopt, maar zonder koppigheid van Steve Jobs was ze anders verlopen.

Walter Isaacson: Steve Jobs, de biografie. Oorsponkelijke titel: Steve Jobs - the Biography. Vertaald door Rob de Ridder. 16e druk. Houten, Antwerpen: Uitgeverij Unieboek/Het Spectrum, 2013 [eerste druk: 2011].