image

Het begint met een simpel leugentje. Zo vertelt Jakob Duikelman niet aan zijn vrouw Mai dat hij eigenlijk gecastreerd is. Hij weet het stelselmatig te verzwijgen in Anne-Marieke Samsons roman De val van Jakob Duikelman.

Zelfs als Mai naar de gynaecoloog gaan om te onderzoeken waarom ze niet zwanger wil worden. Jakob gaat niet mee en weet ermee weg te komen. Hij werkt met plezier mee aan de pogingen om zwanger te worden, maar moet niks hebben van de artsen:

Die willen toch alleen maar dat we meer moeten neuken. (60)

Is dit nog niet zo’n ernstig vergrijp, hij raakt dieper in de problemen als hij kanker blijkt te hebben. Hij creëert een pakket aan leugens om zich heen om maar niet te hoeven vertellen dat hij ernstig ziek is. Hij komt tot verschrikkelijke daden als de wereld die hij verborgen houdt, naar buiten dreigt te komen.

Daar begint het effectbejag. Ik zou denken dat de verteller juist in die psychologie van de kleine leugen zou duiken. Waarom zou je tegen je vrouw verzwijgen dat je gecastreerd bent? Waarom vertel je niemand dat je ziek bent? Waarom wikkel je jezelf in een pakket van leugens om die waarheid niet naar buiten te laten komen.

Dat experiment vind ik veel interessanter, maar helaas laat Anne-Marieke Samson dat achterwege. Zij kiest voor een verhaal dat zich verstopt achter extremiteiten. Het is een wereld in verval die niet meer te stoppen is. De verteller laat het gebeuren en geeft het zelfs een zetje in de voorspelbare richting.

Anne-Marieke Samson De val van Jakob Duikelman. Amsterdam, Antwerpen: Uitgeverij De Arbeiderspers, 2014. ISBN 987 90 295 8950 5. Prijs: € 19,95. 272 pagina’s.

Een perfecte dag voor literatuur

Dit is mijn tweede bijdrage over De val van Jakob Duikelman van Anne-Marieke Samson. We lezen dit boek op vandaag bij Een perfecte dag voor literatuur van notjustanybook.nlLees de bijdragen van anderen in de reacties.

Lees ook mijn bespreking van De val van Jakob Duikelman voor Litnet