image

Zijn laatste verhaalbundel De vrouw van de reiziger laat een Paul Theroux zien die je al eerder in zijn werk tegenkwam. De personages reizen, herinneren en vertellen vooral verhalen. De verteller speelt hiermee bijvoorbeeld in het titelverhaal ‘De vrouw van de reiziger’. Het spel in dit verhaal behelst een leuke verwisseling van personages. Zo kom je heel veel dingen tegen uit de reisverhalen en romans van Paul Theroux, maar nergens komt het over als een herhaling van zetten.

Het is eerder een feest der herkenning. In De vrouw van de reiziger lees je over het boze oog, komt uiteraard dr. Johnson langs, net als het personage van de schrootboer dat aan De Muskietenkust en de verhalen waarin kinderen een hoofdrol spelen doen denken aan andere verhalen die Paul Theroux eerder schreef. Heel ontroerend.

Of het verhaal ‘Siamese Nights’ dat doet denken aan de roman De laatste dagen van Hongkong. Ook hier wordt de hoofdpersoon verleid en valt genadeloos in de zelfvernietiging. Net als bijvoorbeeld in de roman Saint Jack. Je voelt het aankomen, maar het blijft lekker om het lezen.

De kracht in de verhalenbundel zit hem in de vele facetten die Paul Theroux weet te pakken. Alle mogelijke verhalen komen voorbij. Paul Theroux draait mee met de vele menselijke emoties en verschillende situaties waarin een verhaal kan spelen.

Hij is van vele markten thuis. Het ene moment spreekt een oud personage, wat verderop haalt de verteller een jeugdherinnering op. Deze wisselingen maken de bundel gevarieerd en zorgen voor een enorme hoeveelheid aan ervaringen: wasberen die een gescheiden vader met zijn zoon het leven zuur maken, een kunstliefhebber die het heerlijk vindt dure kunst kapot te maken of een rijke dame met een groot geheim bij wie je om het minste uit de gratie valt.

Al deze verhalen roepen een eigen sfeer op, maar het fatalisme, de rijke hoofdpersoon die valt of de verteller de geleidelijk wegzakt in zijn eigen moeras van idealen. Het zijn allemaal elementen die in het werk van Paul Theroux te vinden zijn. Hij weet dit allemaal in de verhalenbundel op te roepen. En meer dan dat.

Lees het verhaal van de autolift uit De vrouw van de reiziger.

Paul Theroux: De vrouw van de reiziger. Twintig verhalen. Oorspronkelijke titel: Mr. Bones, twenty stories. Vertaald door Auke Leistra. Amsterdam/Antwerpen: Uitgeverij Atlas Contact, 2014. ISBN 978 90 254 4439 6. € 21,99. 424 pagina’s.