image

Het personage Lillian in Arnon Grunbergs novelle Het bestand heeft net zoals de hoofdpersoon Adam uit De Held van kamer 13B een voorliefde voor getallen.

Ook zij straft zichzelf met onmogelijke berekeningen:

Door bijvoorbeeld de som 207607:263 op te lossen, door het getal 263 te ontleden tot twee honderdtallen, zes tientallen en drie eenheden, verdwijnen de beelden langzaam, worden ze minder scherp. Het geweld wordt doorzichtig, de orgie vervaagt. (80)

Is het in de roman van Toten om de krankzinnigheid en dwangmatigheid te bewijzen, bij Arnon Grunberg is het meer om zijn personage een menselijk gezicht te geven. De gekken in de romans van Arnon Grunberg zijn net normale mensen. Daarin schuilt ook de bedriegelijkheid van zijn romanwereld.

Zoals de derde tatoeage van Lillian. Het is een getal:

Haar derde tatoeage is zichtbaar geworden. Het getal 206390. Een prachtig getal. Een van de mooiere getallen. Ze hoefde er niet lang over na te denken, dat getal hoorde op haar rechteronderbeen. (120)

Onmiddellijk klinkt hier de associatie met de cijfers die de nazi’s op hun kampgevangenen bij binnenkomst tatoeërden. Het spel van Arnon Grunberg behelst meer dan de typering van een personage. Het is onderdeel van de hele roman.

Arnon Grunberg gaat hiermee vele malen verder dan Teresa Toten in haar roman doet. Bij haar blijft het bij een tic als onderdeel van een compleet gestoord profiel. Bij Grunberg kun je het ook zo zien, maar de betekenis kan veel breder opgevat worden. Dat is de kracht van Grunberg.

Arnon Grünberg: Het bestand. Amsterdam: Nijgh & Van Ditmar, 2015. ISBN: 978 90 388 9988 6. 171 pagina’s. Prijs: € 18,50.

Lees mijn bijdrage voor Litnet over het 25-jarig schrijverschap van Arnon Grünberg