Op de cover prijkt een lynx, de oren wijzen opzij met een puntig uiteinde. De klauwen in rusttoestand op de grond, maar ondertussen loeren de ogen je fel aan. Waarom een lynx? Misschien omdat er een passage hierover gaat in het boek.

De hoofdpersoon en titelheld van het verhaal Stephen Florida kijkt in het notitieboekje van zijn trainer Fink en leest daar:

Luipaarden vallen de tempel binnen en drinken de offerkruiken leeg; dat gebeurt telkens opnieuw; uiteindelijk kan men het voorspellen en wordt het onderdeel van de plechtigheid. (195)

Worstelen wordt in de roman Stephen Florida van Gabe Habash een heuse kunstvorm. Bijna poëtisch. Een ruwe vechtsport valt uit in een wereld waarin alles samenhangt: literatuur en jazz bijvoorbeeld. Zo krijgt het ogenschijnlijke gevecht meerdere lagen.

Wereld van de worstelaars

De roman Stephen Florida neemt je mee in de wereld van de worstelaars. De hoofdpersoon en titelheld van het verhaal Stephen Florida is een worstelaar en student. Hij combineert beide elementen op een bijzondere manier in zijn leven.

Maar zoals in het hele leven, is de grootste worsteling voor Stephen, Stephen zelf. De grootste vijand ben je zelf, zoals ook uit deze roman overduidelijk blijkt. Het brengt ook de vertwijfeling met zich mee die door het hele boek heen loopt. Want is Stephen Florida wel Stephen Florida? Hij is op uitnodiging van Hillboro High School’:

Het ging allemaal razendsnel. Ze zeiden dingen zoals dat het qua toelatingsexamen goed zou komen, dat alles in kannen en kruiken was, en noemden me al die tijd Stephen Florida. (19)

En dat noemen ze hem de hele roman door. Het wordt niet duidelijk of hij echt zo heet. Stephen is een 17-jarige jongen die al een veelbewogen leven achter zich heeft. Zijn ouders zijn er niet meer en het gemis naar hen is enorm aanwezig.

Familie

De familie speelt op de achtergrond van het verhaal een rol. De eenzame Stephen vindt maar moeilijk zijn draai op school. Ook in de training is hij een eenling. Apart van de rest probeert hij door te breken en gaat het gevecht aan met zijn tegenstanders. Niet in het minst zijn innerlijke tegenstander.

Zeker, hij vindt ook steun. Bij Mary Beth. Alleen besluit ze om weg te gaan. Ze laat hem in de steek omdat ze meer kansen ziet in een andere stad, in een andere staat. Ze kan aan de slag als assistent in een museum in Michigan. Daarmee is hij weer terug in de eenzaamheid. Zeker ook nadat hij geblesseerd raakt aan zijn knie.

Zoektocht naar erkenning

Stephen zoekt naar erkenning en vecht daarbij niet alleen met anderen, maar vooral met zichzelf. Het is meer dan kracht dat hij moet hebben. Hij moet vooral doorzettingsvermogen hebben. Elke tegenslag moet hij overwinnen. Daarbij kiest hij zijn eigen weg en dat zal hem zeker geen windeieren leggen.

Mensen krijgen geen vat op hem, wat hem ergens onoverwinnelijk maakt. Hij laat zich niet dwarszitten en wordt in gedachten omringd door de mensen van wie hij houdt. De mensen die hij mist. Ze staan bij hem, waarbij de steun onvoorwaardelijk is. Dat hij hierbij zijn tegenstander doorgrondt, maakt het boek mooi en ontroerend tegelijk.

Toch mis ik bij het lezen iets. Het is een natuurlijke spanning die je door het verhaal drijft, maar tegelijkertijd blijft de echte reden waarom je wilt lezen onbeantwoord. Deels geeft dit het boek een geheimzinnigheid. Deels laat het een beetje teleurstelling achter.

Thomas Mann

Het boek De toverberg van Thomas Mann, vormt een mooie literaire tegenhanger in Stephen Florida. Aan het begin van de roman verwijst de verteller naar dit boek van de Duitse schrijver. De oma van Stephen las het, maar kwam niet verder van het eerste hoofdstuk.

Ze sterft en neemt al het licht mee, deelt de verteller mee. Later verkoopt Stephen al zijn studieboeken en koopt een morsig exemplaar van De toverberg. Het boek verwijst naar zijn oma, die volgens de ik-verteller in de hemel nog steeds Thomas Mann leest.

Hij gedraagt zich hetzelfde als zijn oma:

Ik lees het eerste hoofdstuk van Thomas Mann. Dan lees ik het nog een keer. (217)

Een mooie verwijzing naar zijn grootmoeder. Alleen blijft het voor mij onduidelijk waarom de verteller Thomas Mann aanhaalt. De kracht van dit boek zit in het aanhalen van die dingen die bijna geobsedeerd overal langskomen.

Het verwijst naar de geheimzinnigheid die in de katachtige van de omslag schuilt. De scherpe klauwen; gaan ze nog iets pakken of hebben ze zojuist iets gepakt?

Het laat je niet los.

Een perfecte dag van de literatuur

We lezen deze week Stephen Florida van Gabe Habash. Een bijzonder debuut. Het boek is in november gekozen als Boek van de Maand bij DWDD. Ik lees het boek samen met een aantal andere liefhebbers:

Lees mijn andere bijdragen voor Een perfecte dag voor literatuur

Gabe Habash: Stephen Florida. Oorspronkelijke titel: Stephen Florida. Vertaling Joris Vermeulen. Nieuw Amsterdam, 2018. ISBN: 978 90 468 2306 4. Paperback. 320 pagina’s. Prijs: € 22,99. Bestel